Kazak Türkleri her zaman bağımsızlığı için mücadele vermiş Türk Milletinin asil halklarından biridir. Çarlık Rusyası devrinde, Sovyet devrinde bağımsızlık için mücadele vermiş kahramanlar az değildir. Bunlardan biri 1837-1847 yıllarında mücadele vermiş olan Sultan Kenesarı Kasımoğlu'dur. Türkiye'de cok az bilinen bu konu şimdi Ordu Üniversitesi öğretim üyelerinden Yrd. Doc. Dr. Fatih Ünal'ın kaleminden okuyuculariyla buluşuyor. Eser İstanbul Üniversitesinde Prof. Dr. Mehmet Saray'in danışmanlığında doktora tezi olarak hazırlanmıştır.
Kitabın arka kapağındaki tanıtım yazısında şunu okuyoruz: İngiltere ve Fransa gibi batılı devletlerin ardından, bir yığın reformlar ve endüstriyel adımlardan sonra sömürgeci devletler arasına katılmaya hazırlanan Rusya'nın bu yönde kolay lokma olarak gördüğü sahalardan biri Türkistan idi. Zira bu dönemlerde Türkistan, tarihinin en hazin devirlerini yaşıyordu. Kazak bozkırlarında, asırlarca süren Moğol/Kalmuk akınlarından yipranmış ve paramparça olmuş Kazak Hanlığı, merkezde ise zayıf ve birbiriyle hasım Buhara, Hive, Hokant hanlıkları Ruslara tarihi firsatlar sunuyordu. I. Petro'dan itibaren önemi gittikçe artan "Orta Asya ve Hindistan'a uzanan ticaret koridoru oluşturma" projesinin önündeki ilk engel Kazak steplerinin itaat altına alınması idi. Bundan dolayı Ruslar Kazak yönetimleriyle münasebetlere önem verdi. Himaye politikasıyla başlayan ilişkiler, daha sonra Kazakların içişlerine müdahale edilmesi şeklinde gelişti ve nihayetinde yasaklar, uygulanan baskı ve sömürü politikası Kazak topraklarını yaşanmaz hale getirdi. Vatanlarının sömürgeleştiğini anlamakta gecikmeyen Kazaklar XVIII. asrın son çeyreğinden başlamak üzere Ruslara karşı sürekli başkaldırdılar. Kazak hanlarının sonuncusu olan Kenesarı Kasımoğlu önderliğindeki bu istiklal davası, Kazakların Rus emperyalizmi karşısındaki son büyük ve görkemli başkaldırısı oldu. Kitap Rusların stepleri itaat altına alma yönünde karşilaştığı uzun soluklu Kazak direnişinin son halkasını ortaya koymaktadır.
Kitabı Kazak tarihi hakkındaki bilgisi genişletmek isteyen herkese tavsiye ediyoruz.
Saygılarımızla,
Abdulvahap Kara/İstanbul
Şərhlərə görə (0 göndərilib)
YENİLİKLƏR